तार्किक बुद्धिमत्ता: गृहितके (Assumptions) | MahaExam
स्पर्धा परीक्षा अभ्यास नोट्स व सराव प्रश्न
मूलभूत संकल्पना, व्याख्या, ट्रिक्स आणि स्पर्धा परीक्षांमधील महत्त्वाचे सराव बहुपर्यायी प्रश्न (MCQ).
तार्किक बुद्धिमत्ता: गृहितके (Assumptions)
महाराष्ट्र सरकारी स्पर्धा परीक्षा अभ्यास नोट्स
मूलभूत संकल्पना, व्याख्या, ट्रिक्स आणि स्पर्धा परीक्षांमधील महत्त्वाचे सराव बहुपर्यायी प्रश्न (MCQ).
परिचय
स्पर्धा परीक्षांमध्ये 'गृहितके' (Assumptions) हा घटक अत्यंत महत्त्वाचा आहे. दिलेल्या विधानामागे लेखकाचा किंवा वक्त्याचा काय विचार असू शकतो, हे ओळखणे म्हणजे गृहितके ओळखणे होय.
सविस्तर माहिती
महत्त्वाच्या संज्ञा
दिलेली माहिती किंवा वक्तव्य.
विधानाच्या मागे दडलेला अदृश्य विचार जो विधानाला आधार देतो.
महत्त्वाचे मुद्दे
- गृहितक हे नेहमी सकारात्मक असावे.
- विधानाशी थेट संबंध असणे आवश्यक आहे.
- गृहितक हे विधानाचे समर्थन करणारे असावे.
- अतिशयोक्ती किंवा विधानाबाहेरील माहिती गृहितक असू शकत नाही.
महत्त्वाची तथ्ये
- गृहितके ओळखताना स्वतःचे पूर्वग्रह बाजूला ठेवावेत.
- केवळ विधानात दिलेल्या माहितीवर आधारित विचार करावा.
- पर्यायांपैकी सर्वात तर्कसंगत पर्याय निवडावा.
उदाहरणे
उदाहरण १
विधान: 'शाळेत प्रवेश घेण्यासाठी किमान १० वर्षे वय पूर्ण असावे.' गृहितक: १० वर्षांखालील मुलांना शाळेत प्रवेश दिला जात नाही. (हे योग्य गृहितक आहे).
🎯 परीक्षेसाठी महत्त्वाच्या टिप्स
⚠️ सामान्य चुका
📝 सराव प्रश्न
20 बहुपर्यायी प्रश्न
स्पष्टीकरण: जाहिरात विक्री वाढवण्यासाठी केली जाते आणि विक्री वाढवण्याची गरज आहे म्हणूनच जाहिरातीचा सल्ला दिला आहे.
स्पष्टीकरण: टॅक्सी वेगाने पोहोचवते हे गृहितक आहे, पण इतर साधने अजिबातच पोहोचवत नाहीत असे म्हणता येणार नाही.
स्पष्टीकरण: गणवेशाचा उद्देश शिस्त लावणे हाच असतो, त्यामुळे दोन्ही गृहितके योग्य आहेत.
स्पष्टीकरण: पाणी वाचवण्याचा सल्ला तेव्हाच दिला जातो जेव्हा ते आवश्यक असते आणि वाया जात असते.
स्पष्टीकरण: परिश्रमाचे महत्त्व आणि नापास होण्याची भीती या दोन्ही गोष्टी विधानाच्या मागे आहेत.
स्पष्टीकरण: वृक्षारोपणाचा प्रदूषण कमी करण्याशी थेट संबंध आहे आणि प्रदूषण ही समस्या आहे हे गृहित धरले आहे.
स्पष्टीकरण: लोक सर्वोत्तम शिक्षण शोधत आहेत हे गृहितक आहे, पण इतर क्लास वाईट आहेत असे म्हणणे चुकीचे आहे.
स्पष्टीकरण: उपचार फायदेशीर ठरतात याचा अर्थ आजार बरा होण्याची शक्यता आहे आणि उशिरा उपचार धोकादायक आहेत.
स्पष्टीकरण: दर कमी करण्यामागे जनतेला दिलासा देणे हाच उद्देश असतो.
स्पष्टीकरण: रांगेत उभे राहणे शक्य आहे आणि गर्दी टाळणे हाच उद्देश आहे.
स्पष्टीकरण: जेवणानंतर घेण्याचा सल्ला दिला आहे कारण जेवणापूर्वी ते योग्य नसेल.
स्पष्टीकरण: ग्राहकांची गरज आणि कंपनीची क्षमता दोन्ही गृहितके आहेत.
स्पष्टीकरण: दोन्ही विधाने तार्किकदृष्ट्या विधानाला आधार देतात.
स्पष्टीकरण: पुस्तके आणि ज्ञान यांचा संबंध स्पष्ट आहे.
स्पष्टीकरण: वापरकर्ते आहेत आणि काळजी घेण्याची गरज आहे हे दोन्ही गृहितक आहे.
स्पष्टीकरण: दोन्ही गृहितके विधानाशी सुसंगत आहेत.
स्पष्टीकरण: नवीन योजना तेव्हाच येते जेव्हा जुन्यात काही त्रुटी असतात किंवा अधिक फायद्याची गरज असते.
स्पष्टीकरण: वाचकाची आवड आणि पुस्तकाची गुणवत्ता यावरच शिफारस अवलंबून असते.
स्पष्टीकरण: पाऊस आणि छत्रीचा उपयोग या दोन्ही गोष्टी गृहित आहेत.
स्पष्टीकरण: दंडाची तरतूद आहे आणि ती टाळणे हा ग्राहकाचा हेतू आहे.