परिचय

नगरपंचायत ही ग्रामीण भागाकडून शहरी भागाकडे संक्रमण होत असलेल्या क्षेत्रासाठी स्थापन केलेली स्थानिक स्वराज्य संस्था आहे. ७४ व्या घटनादुरुस्तीनुसार नगरपंचायतींना घटनात्मक दर्जा प्राप्त झाला आहे.

सविस्तर माहिती

महत्त्वाच्या संज्ञा

महत्त्वाचे मुद्दे

• नगरपंचायतीची स्थापना राज्य सरकारद्वारे केली जाते.
• सदस्यांची संख्या लोकसंख्येनुसार ९ ते १७ पर्यंत असते.
• नगरपंचायतीचा कालावधी ५ वर्षांचा असतो.
• नगरपंचायतीचे अध्यक्ष थेट जनतेतून किंवा निवडून आलेल्या सदस्यांमधून निवडले जातात.
• अनुसूचित जाती, जमाती आणि महिलांसाठी आरक्षण लागू असते.

महत्त्वाची तथ्ये

• नगरपंचायतीचे मुख्य कार्यकारी अधिकारी म्हणून 'मुख्याधिकारी' काम पाहतात.
• नगरपंचायतीच्या निवडणुका राज्य निवडणूक आयोगामार्फत घेतल्या जातात.
• नगरपंचायतीला ७४ व्या घटनादुरुस्तीने घटनात्मक दर्जा दिला आहे.
• नगरपंचायतीच्या सदस्यांना 'नगरसेवक' असे म्हणतात.

उदाहरणे

🎯 परीक्षेसाठी महत्त्वाच्या टिप्स

⚠️ सामान्य चुका

📝 सराव प्रश्न

20 बहुपर्यायी प्रश्न