परिचय

महाराष्ट्रातील नागरी स्थानिक स्वराज्य संस्थांमध्ये महानगरपालिका ही सर्वोच्च संस्था आहे. मोठ्या शहरांच्या प्रशासनासाठी आणि विकासासाठी महानगरपालिकेची स्थापना केली जाते. महाराष्ट्र महानगरपालिका अधिनियम, १९४९ अन्वये या संस्थांचे कामकाज चालते.

सविस्तर माहिती

महत्त्वाच्या संज्ञा

महत्त्वाचे मुद्दे

• महानगरपालिकेची स्थापना राज्य सरकारद्वारे केली जाते.
• सदस्यांची संख्या लोकसंख्येनुसार निश्चित केली जाते.
• महापौरांचा कार्यकाळ अडीच वर्षांचा असतो.
• महानगरपालिकेत प्रभाग समिती आणि स्थायी समिती महत्त्वाची भूमिका बजावतात.
• ७४ व्या घटनादुरुस्तीनुसार नागरी संस्थांना घटनात्मक दर्जा प्राप्त झाला आहे.

महत्त्वाची तथ्ये

• महाराष्ट्रातील पहिली महानगरपालिका मुंबई येथे १८८८ मध्ये स्थापन झाली.
• महानगरपालिकेच्या निवडणुका राज्य निवडणूक आयोगाद्वारे घेतल्या जातात.
• महापौर आपला राजीनामा विभागीय आयुक्तांकडे देतात.
• महानगरपालिकेच्या स्थायी समितीचा कार्यकाळ ५ वर्षांचा असतो.

उदाहरणे

🎯 परीक्षेसाठी महत्त्वाच्या टिप्स

⚠️ सामान्य चुका

📝 सराव प्रश्न

20 बहुपर्यायी प्रश्न