परिचय

महाराष्ट्र ग्रामपंचायत अधिनियम १९५८ नुसार ग्रामीण प्रशासनाचा पाया म्हणजे ग्रामपंचायत होय. लोकशाही विकेंद्रीकरणाच्या प्रक्रियेत ग्रामपंचायत ही सर्वात महत्त्वाची संस्था आहे.

सविस्तर माहिती

महत्त्वाच्या संज्ञा

महत्त्वाचे मुद्दे

• ग्रामपंचायतीची सदस्य संख्या लोकसंख्येनुसार ७ ते १७ असते.
• ग्रामपंचायतीचा कार्यकाळ ५ वर्षांचा असतो.
• ग्रामसेवक हा ग्रामपंचायतीचा सचिव असतो आणि तो राज्य शासनाचा कर्मचारी असतो.
• ग्रामसभेच्या वर्षातून किमान ४ बैठका घेणे बंधनकारक आहे.
• ग्रामपंचायतीचे उत्पन्न कर, अनुदान आणि सरकारी निधीतून मिळते.

महत्त्वाची तथ्ये

• महाराष्ट्र ग्रामपंचायत अधिनियम १९५८ मध्ये लागू झाला.
• ग्रामपंचायतीच्या आरक्षित जागांसाठी रोटेशन पद्धतीचा वापर केला जातो.
• सरपंचावर अविश्वास ठराव मांडण्यासाठी ३/४ सदस्यांच्या बहुमताची गरज असते.
• ग्रामपंचायतीच्या प्रशासकीय कामात ग्रामसेवक महत्त्वाची भूमिका बजावतो.

उदाहरणे

🎯 परीक्षेसाठी महत्त्वाच्या टिप्स

⚠️ सामान्य चुका

📝 सराव प्रश्न

20 बहुपर्यायी प्रश्न