परिचय

भारतातील युरोपियन आगमनानंतर ईस्ट इंडिया कंपनीने व्यापाराच्या निमित्ताने भारतात प्रवेश केला आणि हळूहळू राजकीय सत्ता हस्तगत केली. हा कालखंड आधुनिक भारताच्या इतिहासातील अत्यंत महत्त्वाचा टप्पा आहे.

सविस्तर माहिती

महत्त्वाच्या संज्ञा

महत्त्वाचे मुद्दे

• ईस्ट इंडिया कंपनीची स्थापना १६०० मध्ये झाली.
• जहांगीरच्या दरबारात कॅप्टन हॉकिन्स आणि सर थॉमस रो आले होते.
• प्लासीची लढाई १७५७ मध्ये रॉबर्ट क्लाइव्हच्या नेतृत्वाखाली झाली.
• बक्सरची लढाई १७६४ मध्ये झाली, ज्यामुळे कंपनीला बंगालची दिवाणी मिळाली.
• रेग्युलेटिंग ॲक्ट १७७३ द्वारे कंपनीच्या कारभारावर ब्रिटिश संसदेचे नियंत्रण आले.

महत्त्वाची तथ्ये

• पहिले गव्हर्नर जनरल वॉरन हेस्टिंग्ज होते.
• प्लासीच्या लढाईत सिराजुद्दौलाचा पराभव झाला.
• कंपनीचे मुख्यालय सुरुवातीला सुरत आणि नंतर मुंबई/कलकत्ता येथे हलवण्यात आले.
• १८१३ च्या चार्टर ॲक्टने कंपनीची व्यापारी मक्तेदारी संपुष्टात आणली.

उदाहरणे

🎯 परीक्षेसाठी महत्त्वाच्या टिप्स

⚠️ सामान्य चुका

📝 सराव प्रश्न

20 बहुपर्यायी प्रश्न