संगणक हार्डवेअर: मूलभूत संकल्पना | MahaExam
स्पर्धा परीक्षा अभ्यास नोट्स व सराव प्रश्न
मूलभूत संकल्पना, व्याख्या, ट्रिक्स आणि स्पर्धा परीक्षांमधील महत्त्वाचे सराव बहुपर्यायी प्रश्न (MCQ).
संगणक हार्डवेअर: मूलभूत संकल्पना
महाराष्ट्र सरकारी स्पर्धा परीक्षा अभ्यास नोट्स
मूलभूत संकल्पना, व्याख्या, ट्रिक्स आणि स्पर्धा परीक्षांमधील महत्त्वाचे सराव बहुपर्यायी प्रश्न (MCQ).
परिचय
संगणक हार्डवेअर म्हणजे संगणकाचे असे भौतिक भाग ज्यांना आपण स्पर्श करू शकतो किंवा पाहू शकतो. कोणत्याही स्पर्धा परीक्षेत संगणकाच्या मूलभूत घटकांवर आधारित प्रश्न विचारले जातात.
सविस्तर माहिती
महत्त्वाच्या संज्ञा
ज्या उपकरणाद्वारे आपण संगणकाला माहिती किंवा सूचना देतो, उदा. कीबोर्ड, माऊस.
ज्या उपकरणाद्वारे संगणक प्रक्रिया केलेली माहिती आपल्याला दाखवतो, उदा. मॉनिटर, प्रिंटर.
सेंट्रल प्रोसेसिंग युनिट, ज्याला संगणकाचा मेंदू मानले जाते.
महत्त्वाचे मुद्दे
- मदरबोर्ड हा संगणकाचा मुख्य सर्किट बोर्ड आहे.
- RAM (Random Access Memory) ही प्राथमिक मेमरी आहे.
- हार्ड डिस्क (HDD) किंवा SSD चा वापर डेटा कायमस्वरूपी साठवण्यासाठी केला जातो.
- SMPS चा वापर संगणकाला वीज पुरवठा करण्यासाठी होतो.
महत्त्वाची तथ्ये
- CPU चे तीन मुख्य भाग असतात: ALU, CU आणि मेमरी युनिट.
- कीबोर्डमध्ये साधारणपणे १०४ कीज असतात.
- मॉनिटरला VDU (Visual Display Unit) असेही म्हणतात.
- RAM ही 'व्होलॅटाईल' (Volatile) मेमरी आहे.
उदाहरणे
इनपुट डिव्हाइस
कीबोर्ड, माऊस, स्कॅनर, मायक्रोफोन.
आउटपुट डिव्हाइस
मॉनिटर, प्रिंटर, स्पीकर, प्रोजेक्टर.
🎯 परीक्षेसाठी महत्त्वाच्या टिप्स
⚠️ सामान्य चुका
📝 सराव प्रश्न
20 बहुपर्यायी प्रश्न
स्पष्टीकरण: मॉनिटर हे आउटपुट डिव्हाइस आहे.
स्पष्टीकरण: CPU (सेंट्रल प्रोसेसिंग युनिट) ला संगणकाचा मेंदू म्हणतात.
स्पष्टीकरण: RAM म्हणजे Random Access Memory.
स्पष्टीकरण: RAM मधील माहिती वीज गेल्यावर पुसली जाते, म्हणून ती व्होलॅटाईल आहे.
स्पष्टीकरण: मदरबोर्डला सिस्टम बोर्ड किंवा मेन बोर्ड असेही म्हणतात.
स्पष्टीकरण: प्रिंटर माहिती कागदावर छापून देतो, म्हणून ते आउटपुट डिव्हाइस आहे.
स्पष्टीकरण: हार्ड डिस्क (HDD) ही डेटा कायमस्वरूपी साठवण्यासाठी वापरली जाते.
स्पष्टीकरण: ALU म्हणजे Arithmetic Logic Unit.
स्पष्टीकरण: प्रोसेसरचा वेग हर्ट्झ (Hz) मध्ये मोजला जातो.
स्पष्टीकरण: ROM (Read Only Memory) ही नॉन-व्होलॅटाईल मेमरी आहे.
स्पष्टीकरण: कीबोर्डवर F1 ते F12 अशा एकूण 12 फंक्शन कीज असतात.
स्पष्टीकरण: डग्लस एंगलबर्ट यांनी माऊसचा शोध लावला.
स्पष्टीकरण: SMPS (Switched Mode Power Supply) संगणकाला वीज पुरवठा करते.
स्पष्टीकरण: मॉनिटर हे आउटपुट डिव्हाइस आहे, स्टोरेज नाही.
स्पष्टीकरण: RAM ही संगणकाची मुख्य किंवा प्रायमरी मेमरी आहे.
स्पष्टीकरण: USB म्हणजे Universal Serial Bus.
स्पष्टीकरण: प्रिंटरची गुणवत्ता DPI (Dots Per Inch) मध्ये मोजतात.
स्पष्टीकरण: मायक्रोफोनद्वारे आपण आवाज संगणकात इनपुट करतो.
स्पष्टीकरण: ALU (Arithmetic Logic Unit) गणिती आणि तार्किक प्रक्रिया करते.
स्पष्टीकरण: CU संगणकाच्या सर्व कार्यांवर नियंत्रण ठेवतो.