परिचय

भारतीय रिझर्व्ह बँक (RBI) ही भारताची मध्यवर्ती बँक आहे. देशाची आर्थिक स्थिरता राखणे, चलन व्यवस्थापन करणे आणि बँकिंग क्षेत्रावर नियंत्रण ठेवणे ही तिची मुख्य कार्ये आहेत. महाराष्ट्र राज्य स्पर्धा परीक्षांमध्ये RBI वर आधारित प्रश्न वारंवार विचारले जातात.

सविस्तर माहिती

महत्त्वाच्या संज्ञा

महत्त्वाचे मुद्दे

• RBI चे मुख्यालय मुंबई येथे आहे.
• RBI चे पहिले गव्हर्नर सर ऑस्बॉर्न स्मिथ होते.
• RBI चे पहिले भारतीय गव्हर्नर सी. डी. देशमुख होते.
• RBI च्या चिन्हावर 'पाम वृक्ष' आणि 'वाघ' आहे.
• RBI नोटांचे निर्गमन (Issue) करते (१ रुपयाची नोट सोडून).

महत्त्वाची तथ्ये

• RBI चे लेखा वर्ष (Accounting Year) १ एप्रिल ते ३१ मार्च असे असते.
• RBI च्या गव्हर्नरची नियुक्ती केंद्र सरकार करते.
• RBI च्या बोर्डात एकूण २१ सदस्य असतात.
• १ रुपयाच्या नोटेवर वित्त सचिवांची स्वाक्षरी असते.

उदाहरणे

🎯 परीक्षेसाठी महत्त्वाच्या टिप्स

⚠️ सामान्य चुका

📝 सराव प्रश्न

20 बहुपर्यायी प्रश्न